Νομική προστασία: υποτιμημένη αλλά..!

Ιστορική αναδρομή
Η ασφάλιση Νομικής Προστασίας αποτελεί έναν από τους νεότερους κλάδους ασφάλισης. Οι πρώτες σκέψεις για τη δημιουργία ασφαλιστικής επιχείρησης του είδους αυτού, εμφανίζονται στις αρχές του εικοστού αιώνα στη Γαλλία και Αυστρία με τη μορφή της ασφάλισης δικαστικών εξόδων από κάθε αιτία. Η ασφάλιση αυτή δεν βρήκε ανταπόκριση. 
Αντίθετα διάφορες ειδικές ασφαλίσεις Νομικής Προστασίας, όπως της ασφάλισης Νομικής Προστασίας αυτοκινήτου, είχαν σοβαρή απήχηση στους αυτοκινητιστές. Το τελευταίο αυτό είδος γεννήθηκε το 1917, σαν ασφάλιση εκείνων που μετείχαν στους αυτοκινητιστικούς αγώνες του LE MANS. Πριν από το 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο η ασφάλιση αυτή  εξαπλώθηκε σε πολλές χώρες της ευρωπαϊκής ηπείρου. Στην Ελλάδα άρχισε να ασκείται από τις αρχές του 1970, από δύο εξειδικευμένες γερμανικές ασφαλιστικές εταιρίες, τις DAS και ARAG (η δεύτερη από το 1972). Σήμερα ασκείται και από πολλές πολυκλαδικές εταιρίες.
 
Τι σημαίνει
Η ασφάλιση Νομικής Προστασίας καλύπτει αφενός τις αναγκαίες δαπάνες για την προστασία του ασφαλισμένου όπως δικαστικές και εξώδικες, που περιλαμβάνουν βεβαίως και την αμοιβή του πληρεξούσιου δικηγόρου καθώς και τα έξοδα και τα τέλη ενώπιον δικαστικών και διοικητικών αρχών.
Επιπλέον, αναλαμβάνει να καλύψει την επιδικαζόμενη στον αντίδικο δικαστική δαπάνη, (εφόσον έτσι αποφασίσει το δικαστήριο).
Ως εκ τούτου, η ασφάλιση Νομικής Προστασίας είναι ασφάλιση ζημίας και δη ασφάλιση παθητικού, διότι τόσο οι δαπάνες Νομικής Προστασίας του ασφαλισμένου, όσο και η ενδεχόμενη υποχρέωση καταβολής των δαπανών του αντιδίκου, δεν μειώνουν τα ενεργητικά στοιχεία του ασφαλισμένου, αλλά δημιουργούν και επαυξάνουν τα παθητικά του στοιχεία.
 
 
Μορφές Ασφάλισης
Ανάλογα με τις αιτίες των διαφορών, η ασφάλιση Νομικής Προστασίας μπορεί να διακριθεί σε γενική ασφάλιση που θα αφορά κάθε διαφορά που προκύπτει από οποιαδήποτε αιτία, και σε ειδικές ασφαλίσεις για διαφορές από ορισμένες μόνο αιτίες (π.χ. ασφάλιση Νομικής Προστασίας οχήματος). Επιπλέον ανάλογα με τον τρόπο ενεργοποίησης η ασφαλιστική κάλυψη μπορεί να διακριθεί σε :
  • επιθετική
  • αμυντική
  • συμβουλευτική.
Στην επιθετική Νομική Προστασία ο ασφαλιστής αναλαμβάνει τον κίνδυνο δαπανών για την άσκηση αξιώσεων αποζημίωσης κατά τρίτων δικαστικώς ή εξωδίκως. Στην αμυντική Νομική Προστασία ο ασφαλιστής αναλαμβάνει τον κίνδυνο των δαπανών :
α) για την απόκρουση αξιώσεων τρίτων εναντίον του,
β) για την υπεράσπιση του ασφαλισμένου στα ποινικά δικαστήρια,
γ) για την παράστασή του ενώπιον διοικητικών ή δικαστικών αρχών.
Τέλος, συμβουλευτική Νομική Προστασία υφίσταται, όταν ο ασφαλιστής αναλαμβάνει τις δαπάνες για την παροχή νομικών συμβουλών
 
Διαφορές από την ασφάλιση Αστικής Ευθύνης
Υπό την επιθετική κυρίως μορφή της η ασφάλιση Νομικής Προστασίας επιτελεί λειτουργία η οποία βρίσκεται κατ΄ουσίαν στον αντίποδα της λειτουργίας της ασφάλισης Αστικής Ευθύνης.
Χαρακτηριστικά αναφέρεται, ότι αποτελεί την «αναστροφή της ασφαλίσεως ευθύνης». Η ασφάλιση Νομικής Προστασίας υπόσχεται να καταβάλει μόνον τις δαπάνες για τη διεκδίκηση των απαιτήσεων του ασφαλισμένου κατά του υπαιτίου τρίτου, ενώ ο ασφαλιστής Αστικής Ευθύνης υπόσχεται πρώτα και κύρια να καταβάλει ή να αποκαταστήσει τη ζημιά που έχει προκαλέσει ο ασφαλισμένος προς τρίτους.
 
Αξία της Νομικής προστασίας
Η ασφάλιση Νομικής Προστασίας επιτελεί ένα σοβαρό κοινωνικό σκοπό, παρέχοντας τη δυνατότητα σε κάθε πολίτη να προσφύγει στη δικαιοσύνη για να διεκδικήσει τις δίκαιες απαιτήσεις του ή να προστατεύσει τον εαυτό του από κατηγορίες που στρέφονται εναντίον του.
Η αβεβαιότητα της έκβασης των δικαστικών αγώνων και η πιθανή καταδίκη στην καταβολή των δικαστικών δαπανών υπέρ του αντιδίκου, αποθαρρύνουν πολλές φορές τους πολίτες να προσφεύγουν ενώπιον των δικαστηρίων, και κυρίως τους πολίτες των ασθενέστερων οικονομικά τάξεων.
Η ασφάλιση Νομικής Προστασίας εξομοιώνει τον οικονομικά ασθενέστερο διάδικο με τον ισχυρότερο αντίδικο και του παρέχει τη δυνατότητα για πλήρη κατοχύρωση των εννόμων συμφερόντων του.
 
Επίλογος
To μόνο σίγουρο είναι ότι αν αναρωτιέστε τι είναι νομική προστασία και πού τη βρίσκουμε, τότε δεν έχετε μελετήσει καλά το ασφαλιστήριο συμβόλαιό σας!
 
Πηγές: